Odprowadzanie wody z tarasu i balkonu

Do wykonywania termoizolacji należy stosować materiały od­porne na stałe oddziaływanie wilgoci.

Według zaleceń niemieckich materiały termoizolacyjne stosowane w tarasach odwróconych muszą speł­niać następujące wymagania:
– wytrzymałość na ściskanie lub na­prężenia ściskające przy odkształ­ceniu 10% – min. 300 kPa;
– odkształcenie przy obciążeniu 40 kPa i temperaturze 70oC – maks. 5%;

– nasiąkliwość wody po trzystu cy­klach zamarzania i odmarzania – maks. 2%; redukcja wytrzymało­ści mechanicznej nie może być przy
tym większa niż 10% w porównaniu z próbkami suchymi;

– nasiąkliwość na skutek dyfuzji pary wodnej: dla płyt o grubości 50 mm – maks. 5%; dla płyt o grubości 100 mm – maks. 3%, dla płyt o gru­bości 200 mm – maks. 1,5%;

– nasiąkliwość przy długotrwałym za­nurzeniu w wodzie – maks. 0,7%.

Wymagania takie spełniają płyty z po­listyrenu ekstrudowanego XPS.

W rolowych hydroizolacjach bitumicz­nych stosuje się zazwyczaj dwuwar­stwową hydroizolację z papy lub mem­brany samoprzylepnej modyfikowanej polimerami na osnowie z poliestru lub włókien szklanych. Nie wolno stosować pap na osnowie organicznej lub tekturowej, są nieodporne na gnicie. Alternatywą dla pap bitumicznych są systemy z zastosowaniem membran lub folii z tworzyw sztucznych: EPDM – etylenowo-propylenowo-dienowa, PVC-P – z miękkiego polichlorku winylu zbrojonego wkładką z włókniny szkla­nej, EVA, TPO. W przeciwieństwie do pap układane są jednowarstwowo, co znacznie przyspiesza ich montaż. Powłoki hydroizolacyjne z tworzyw sztucznych układane są zazwyczaj luźno na podłożu, nie przenoszą więc naprężeń związanych z pracą czę­ści nośnej konstrukcji. Zakłady łączy się przez termozgrzewanie i klejenie (wulkanizowanie). Spotyka się także technologie łączenia z wykorzysta­niem samowulkanizujących się krawę­dzi uszczelniających.

 

Fot. 1 a) Balkon z obustronnie ocieplaną płytą oraz balustradą pełną również ocieplaną obustronnie. Zakamarki te może wyglądają cieka­wie, natomiast dla takiego układu są praktycznie nie do uszczelnienia; b) pokazane umiejscowienie prowadnicy rolety i sposób jej mocowania może wręcz uniemożliwić poprawną hydroizolację połaci. Dodatkowo widoczne bezmyślne wykonanie przejścia bezba- rierowego (fot. autor)

 

Z materiałów bezspoinowych stosu­je się masy KMB (grubość warstwy po wyschnięciu min. 4 mm) z wkładką zbrojącą, jeśli ich obciążalność pozwa­la na ich zastosowane (co także uza­leżnione jest od sposobu użytkowania powierzchni). Szlamy, ze względu na konieczność wielowarstwowej aplika­cji, stosowane są relatywnie rzadko.

W układach odwróconych zaleca się, aby minimalny spadek (ze względu na obecność termoizolacji nad powłoką hydroizolacyjną) wynosił 1,5-2% (dla hydroizolacji z pap bitumicznych spa­dek musi wynosić 2-2,5%).

Niezależnie od zastosowanego mate­riału hydroizolacyjnego (bezszwowy, rolowy) hydroizolacja musi być abso­lutnie szczelna, dlatego o wyborze materiału do jej wykonania powinny decydować możliwości uszczelnienia właśnie trudnych i krytycznych miejsc (fot. 1). Nie jest problemem (a przy­najmniej nie powinno być) wykonanie izolacji na płaskiej powierzchni war­stwy spadkowej, ale inaczej wygląda sytuacja z wpustami, obróbkami bla­charskimi, uszczelnieniami przy ewen­tualnych elementach wystających z płyty (np. słupy, elementy nośne zadaszeń) itp. Układ termoizolacja- -hydroizolacja powinien być tak wy- konstruowany, żeby w razie nieszczel­ności miejsce przecieku było łatwe do zlokalizowania. Dlatego też większe połacie dobrze jest przedzielić szczel­nymi przegrodami,pozwalającymi wyodrębnić nieszczelny obszar i zlo­kalizować miejsce  ewentualnego przecieku.

 

Rys. 1 Umiejscowienie prowadnicy rolety i sposób jej mocowania może wręcz uniemożliwić poprawną hydroizo- lację połaci. Dodatkowo widoczne bezmyślne wykonanie przejścia bezbarierowego (fot. Renoplast)

 

Powłokę wodochronną należy wyko­nywać zawsze jako przeciwwodną. Jest ona wykonywana w zasadzie jako szczelna wanna wywinięta na balustradę pełną i na ścianę (uwa­ga na próg drzwiowy – możliwe jest wykonstruowanie progu drzwiowe­go o wysokości 5 cm, gdy zostanie zagwarantowany swobodny odpływ wody z pasa przydrzwiowego – zno­wu powraca problem zapasu wysoko­ści. W praktyce sprowadza się to do zastosowania kratki odpływowej).

 

Tab. 1a Przykładowy układ warstw (od góry) i ich grubość dla balkonu i tarasu naziemnego z powierzchniowym odprowadzeniem wody

Lp.

Warstwa

Rodzaj materiału

Szacunkowa grubość

1

warstwa użytkowaokładzina ceramiczna8-10 mm

2

zaprawa klejącaklej cienkowarstwowy klasy C2 S1 lub C2 S23-5 mm (przeciętnie od 4 mm)

3

uszczelnienie

zespolone

elastyczny szlam2-3 mm
mata kompensująca6-10 mm
folia uszczelniająca (z zaprawą klejącą)4-6 mm

4

warstwa spadkowazaprawa PCCod 1 mm
sucha zaprawa zarabiana wodą na budowiezależy od wytycznych producenta, zwykle od 10 mm
zaprawa przygotowywana na budowieod 30 mm
Tab. 1b Przykładowy układ warstw balkonu lub tarasu naziemnego z drenażowym odprowadzeniem wody – warstwa użytkowa z okładziny ceramicznej na macie drenującej

Lp.

Warstwa

Rodzaj materiału

Szacunkowa grubość

1

warstwa użytkowaokładzina ceramiczna8-10 mm

2

zaprawa klejącaklej cienkowarstwowy klasy C2 S1 lub C2 S23-5 mm (przeciętnie od 4 mm)

3

warstwa drenującamata drenująca1,5-2 cm
papa polimerowo-bitumiczna4-8 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4-8 mm

4

hydroizolacjafolia z tworzywa sztucznegood 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm
elastyczny szlam (mikrozaprawa)2-3 mm
zaprawa PCCod 1 mm

5

warstwa spadkowasucha zaprawa zarabiana wodą na budowiezależy od wytycznych producenta, zwykle od 10 mm
zaprawa przygotowywana na budowieod 30 mm
Tab. 1c Przykładowy układ warstw balkonu lub tarasu naziemnego z drenażowym odprowadzeniem wody – warstwa użytkowa z płyt beto­nowych (chodnikowych) lub kamiennych na płukanym kruszywie lub podstawkach dystansowych

Lp.

Warstwa

Rodzaj materiału

Szacunkowa grubość

1

warstwa użytkowapłyty betonoweod 4 cm
płyty kamienneod 2 cm

2a

warstwa wodoprzepuszczalnapłukane kruszywozależy od uziarnienia, dla kruszywa 2-8 mm od ok. 3 cm, dla grubego kruszywa (8-16 mm) od 6 cm
2bpodstawki dystansowepodstawki dystansoweod 2 cm

3

warstwa ochronna/ochronno- -filtrująca (opcjonalnie)geowłóknina0,5 mm

4

warstwa drenującamata drenująca1,5-2 cm

5

hydroizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4-8 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4-8 mm
folia z tworzywa sztucznegood 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm
elastyczny szlam (mikrozaprawa)2-3 mm

6

warstwa spadkowazaprawa PCCod 1 mm
sucha zaprawa zarabiana wodą na budowiezależy od wytycznych producenta, zwykle od 10 mm
zaprawa przygotowywana na budowieod 30 mm
Tab. 1d Przykładowy układ warstw tarasu (od góry) nad pomieszczeniem ogrzewanym z powierzchniowym odprowadzeniem wody

Lp.

Warstwa

Rodzaj materiału

Szacunkowa grubość

1warstwa użytkowaokładzina ceramiczna8-10 mm
2zaprawa klejącaklej cienkowarstwowy klasy C2 S1 lub C2 S23-5 mm (przeciętnie od 4 mm)
3uszczelnienie zespoloneelastyczny szlam2-3 mm
mata kompensująca6-10 mm
folia uszczelniająca (z zaprawą klejącą)4-6 mm
4warstwa dociskowajastrych cementowy5 cm
5a*warstwa rozdzielającafolia z tworzywa sztucznego0,5 mm
5bhydroizolacja międzywarstwowa i paroizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4-8 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4-8 mm
folia z tworzywa sztucznegood 1 mm
6termoizolacjapolistyren ekstrudowany (XPS), polistyren ekspandowany (styropian, EPS) wełna mineralnaod kilkunastu centymetrów (zgodnie z wynikiem obliczeń cieplno-wilgotnościowych)
7ahydroizolacja międzywarstwowapapa polimerowo-bitumiczna4-8 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4-8 mm
folia z tworzywa sztucznegood 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm
7bparoizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4 mm
folia paroizolacyjna z tworzywa sztucznegozwykle od 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm
roztwór/emulsja asfaltowa0,5 mm
8warstwa spadkowazaprawa PCCod 1 mm
sucha zaprawa zarabiana wodą na budowiezależy od wytycznych producenta, zwykle od 10 mm
zaprawa przygotowywana na budowieod 30 mm

* Należy wybrać wariant z warstwami 5a i 7a lub 5b i 7b

Tab. 1e Przykładowy układ warstw tarasu nadziemnego z drenażowym odprowadzeniem wody w układzie tradycyjnym – warstwa użytko­wa z okładziny ceramicznej na jastrychu wodoprzepuszczalnym

Lp.

Warstwa

Rodzaj materiału

Szacunkowa grubość

1

warstwa użytkowaokładzina ceramiczna8-10 mm

2

zaprawa klejącaklej cienkowarstwowy klasy C2 S1 lub C2 S23-5 mm (przeciętnie od 4 mm)

3

warstwa wodoprzepuszczalnazaprawa wodoprzepuszczalna5,5 cm
beton wodoprzepuszczalny7 cm

4

warstwa drenującamata drenująca1,5-2 cm

5

hydroizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4-8 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4-8 mm
folia z tworzywa sztucznegood 1 mm

6

termoizolacjapolistyren ekstrudowany (XPS), polistyren ekspandowany (styropian, EPS) wełna mineralnaod kilkunastu centymetrów (zgodnie z wynikiem obliczeń cieplno-wilgotnościowych)

7

paroizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4 mm
folia paroizolacyjna z tworzywa sztucznegozwykle od 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm

8

warstwa spadkowazaprawa PCCod 1 mm
sucha zaprawa zarabiana wodą na budowiezależy od wytycznych producenta, zwykle od 10 mm
zaprawa przygotowywana na budowieod 30 mm
Tab. 1f Przykładowy układ warstw tarasu nadziemnego z drenażowym odprowadzeniem wody w układzie tradycyjnym – warstwa użytkowa z okładziny ceramicznej na macie drenującej

Lp.

Warstwa

Rodzaj materiału

Szacunkowa grubość

1

warstwa użytkowaokładzina ceramiczna8-10 mm

2

zaprawa klejącaklej cienkowarstwowy klasy C2 S1 lub C2 S23-5 mm (przeciętnie od 4 mm)

3

warstwa drenującamata drenująca1,5-2 cm

4

hydroizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4-8 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4-8 mm
folia z tworzywa sztucznegood 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm
elastyczny szlam (mikrozaprawa)2-3 mm

5

warstwa dociskowajastrych cementowy5 cm

6

termoizolacjapolistyren ekstrudowany (XPS), polistyren ekspandowany (styropian, EPS) wełna mineralnaod kilkunastu centymetrów (zgodnie z wynikiem obliczeń cieplno-wilgotnościowych)

7

paroizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4 mm
folia paroizolacyjna z tworzywa sztucznegozwykle od 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm

8

warstwa spadkowazaprawa PCCod 1 mm
sucha zaprawa zarabiana wodą na budowiezależy od wytycznych producenta, zwykle od 10 mm
zaprawa przygotowywana na budowieod 30 mm
Tab. 1g Przykładowy układ warstw tarasu nadziemnego z drenażowym odprowadzeniem wody w układzie tradycyjnym – warstwa użytko­wa z płyt betonowych (chodnikowych) lub kamiennych na płukanym kruszywie lub podstawkach dystansowych

Lp.

Warstwa

Rodzaj materiału

Szacunkowa grubość

1

warstwa użytkowapłyty betonoweod 4 cm
płyty kamienneod 2 cm

2a

warstwa

wodoprzepuszczalna

płukane kruszywozależy od uziarnienia, dla kruszywa 2-8 mm od ok. 3 cm, dla grubego kruszywa (8-16 mm) od 6 cm
2bpodstawki dystansowepodstawki dystansoweod 2 cm

3

warstwa ochronna/ ochronno-filtrująca (opcjonalnie)geowłóknina0,5 mm

4

warstwa drenującamata drenująca1,5-2 cm

5

hydroizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4-8 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4-8 mm
folia z tworzywa sztucznegood 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm
elastyczny szlam (mikrozaprawa)2-3 mm

6

termoizolacjapolistyren ekstrudowany (XPS), polistyren ekspandowany (styropian, EPS) wełna mineralnaod kilkunastu centymetrów (zgodnie z wynikiem obliczeń cieplno-wilgotnościowych)

7

paroizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4 mm
folia paroizolacyjna z tworzywa sztucznegozwykle od 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm

8

warstwa spadkowazaprawa PCCod 1 mm
sucha zaprawa zarabiana wodą na budowiezależy od wytycznych producenta, zwykle od 10 mm
zaprawa przygotowywana na budowieod 30 mm
Tab. 1h Przykładowy układ warstw tarasu nadziemnego z drenażowym odprowadzeniem wody w układzie odwróconym – warstwa użytko­wa z płyt betonowych (chodnikowych) lub kamiennych na płukanym kruszywie lub podstawkach dystansowych

Lp.

Warstwa

Rodzaj materiału

Szacunkowa grubość

1

warstwa użytkowapłyty betonoweod 4 cm
płyty kamienneod 2 cm

2a

warstwa

wodoprzepuszczalna

płukane kruszywozależy od uziarnienia, dla kruszywa 2-8 mm od ok. 3 cm, dla grubego kruszywa (8-16 mm) od 6 cm
2bpodstawki dystansowepodstawki dystansowe1-2 cm

3

warstwa ochronna/ ochronno-filtrującageowłóknina0,5 mm

4

termoizolacjapolistyren ekstrudowany (XPS)od kilkunastu centymetrów (zgodnie z wynikiem obliczeń cieplno-wilgotnościowych)

5

warstwa drenująca (opcjonalnie)mata drenująca1,5-2 cm

6

hydroizolacjapapa polimerowo-bitumiczna4-8 mm
samoprzylepna membrana bitumiczna4-8 mm
folia z tworzywa sztucznegood 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm

7

warstwa spadkowazaprawa PCCod 1 mm
sucha zaprawa zarabiana wodą na budowiezależy od wytycznych producenta, zwykle od 10 mm
zaprawa przygotowywana na budowieod 30 mm
Tab. Ii Przykładowy układ warstw tarasu nadziemnego z drenażowym odprowadzeniem wody w układzie odwróconym – warstwa użytko­wa z płukanego kruszywa

Lp.

Warstwa

Rodzaj materiału

Szacunkowa grubość

1

warstwa użytkowapłukane kruszywood 5 cm

2

warstwa ochronna/ ochronno-filtrującageowłóknina0,5 mm

3

termoizolacjapolistyren ekstrudowany (styrodur, XPS)od kilkunastu centymetrów (zgodnie z wynikiem obliczeń cieplno-wilgotnościowych)

4

warstwa drenująca (opcjonalnie)mata drenująca1,5-2 cm
hydroizolacjasamoprzylepna membrana bitumiczna4 mm
folia z tworzywa sztucznegozwykle od 1 mm
masa polimerowo-bitumiczna (KMB)3-4 mm

5

warstwa spadkowazaprawa PCCod 1 mm
sucha zaprawa zarabiana wodą na budowiezależy od wytycznych producenta, zwykle od 10 mm
zaprawa przygotowywana na budowieod 30 mm

Zestawienie typowych grubości warstw balkonu i tarasu (od wierzchu płyty konstrukcyjnej do wierzchu war­stwy użytkowej) dla najczęściej spo­tykanych wariantów podano w tab. 1. W zdecydowanej większości przy­padków w budynkach jedno- i wielo­rodzinnych stosuje się rozwiązania z płytkami, z powierzchniowym od­prowadzeniem wody. Układy drenażo­we częściej stosuje się w balkonach i tarasach z balustradami zabudowa­nymi oraz w przypadku tarasów na dachach.

 

Fot. 2 Korozja tradycyjnych obróbek blacharskich

 

O ile wariant drenażowy wymusza za­stosowanie systemowych profili oka­powych, o tyle dla wariantu z płytkami nadal próbuje się stosować różnego rodzaju blachy (ocynkowane, powlekane itp.), ale nie jest to dobre rozwią­zanie. Do wykonania okapu zdecydo­wanie najlepiej nadają się systemowe, prefabrykowane profile. Dlaczego jest to rozwiązanie najlepsze? Po pierwsze ze względu na głębokość obsadzenia profilu. Znaczna różnica współczynni­ków rozszerzalności termicznej profi­lu, jastrychu i płytki, przy gradiencie temperatury dochodzącym do 100oC, skutkuje znacznymi zmianami długo­ści i związanymi z tym naprężeniami termicznymi. Dlatego tradycyjna ob­róbka blacharska może podchodzić pod płytkę na 5-6 cm i powinna być dodatkowo mocowana mechanicznie w połowie tej odległości. Systemo­wy profil gwarantuje odpowiednią (ani za dużą, ani za małą) głębokość obsadzenia, połączony z odpowiednim zamocowaniem mechanicznym. Z tra­dycyjnymi obróbkami różnie bywa. Ale istotniejsze jest dopasowanie sys­temowego profilu (rys. 1) do rodzaju warstwy użytkowej oraz dodatkowe systemowe kształtki (narożne, dy­latacyjne, odbojniki, haki i rynny) po­zwalające na poprawne i łatwe wyko­nanie tego elementu. Także kształt i faktura powierzchni profilu ułatwiają poprawne uszczelnienie tego newral­gicznego elementu. Nie bez znaczenia jest też bardzo estetyczny wygląd profilu i samego okapu. Systemowe profile pozwalają także na eleganckie i co najważniejsze łatwe wykończenie krawędzi płytek.

 

Rys. 2 Koncepcja odwodnienia połaci balkonu/tarasu z warstwą użytkową z okładziny ceramicznej (rys. Gutjahr): 1 – systemowy profil okapowy, 2 – okapowy profil naroż­nikowy, 3 – profil mocujący rynnę, 4 – rynna, 5 – łącznik rynny, 6 – narożnik rynny, 7 – lej spustowy, 8 – zaślepka

 

Rys. 3 Koncepcja odwodnienia połaci balkonu z drenażowym odprowadzeniem wody z ba­lustradą pełną (zabudowaną) – odwodnienie liniowe połaci, odprowadzenie wody przez wpust (rys. Gutjahr): 1 – ściana zewnętrzna budynku, 2 – balustrada pełna, 3 – kratka 40×40 cm nad (4), 4 – wpust punktowy, 5 – odwodnienie liniowe w obsza­rze drzwi tarasowych (dla wariantu z tzw. niskim progiem/progiem bezbarierowym), 6 – odwodnienie liniowe wzdłuż ściany (1), 7 – przelew awaryjny, 0 > 4 cm

 

Zastosowanie zwykłych blach oka­powych jest, wbrew pozorom, obarczone sporym ryzykiem, i to jeszcze z jednego powodu. Przy wykonywaniu warstw i elementów konstrukcji ta­rasów naziemnych należy stosować wyłącznie systemowe rozwiązania. Przez słowo „system” należy rozu­mieć kompatybilne ze sobą materia­ły. Elementy konstrukcji muszą być także odporne na oddziaływające na nie obciążenia, w przypadku obróbek będą to: obciążenia termiczne, czyn­niki atmosferyczne (woda, promie­niowanie UV), obciążenia chemiczne (agresywne czynniki znajdujące się w powietrzu oraz np. w środkach czyszczących, alkaliczne środowisko klejów i szlamów), a także ewentualne obciążenia mechaniczne.

W przypadku obróbek przez „system” należy także rozumieć takie dobranie hydroizolacji (szlamu), blachy i sposo­bu jej mocowania, aby nie doszło do wzajemnych negatywnych oddziały­wań (brak wzajemnego destrukcyjnego oddziaływania).

 

Rys. 4 Koncepcja odwodnienia połaci balkonu z drenażowym odprowadzeniem wody z balustradą pełną (zabudowaną) – odwodnienie liniowe połaci, odprowadzenie wody przez rzygacz (rys. Gutjahr): 1 – ściana zewnętrzna budynku, 2 – balustrada pełna, 3 – rzygacz, 4 – odwodnienie liniowe wzdłuż balustrady (2), 5 – przelew awa­ryjny, 0 > 4 cm

 

Rys. 5 Koncepcja odwodnienia połaci tarasu z drenażowym odprowadzeniem wody z balustradą pełną (zabudowaną) – odwodnienie liniowe połaci, odprowadzenie wody przez wpust (rys. Gutjahr): 1 – ściana zewnętrzna budynku, 2 – balustrada pełna, 3 – drzwi tarasowe, 4 – wpust punktowy, 5 – odwodnienie liniowe w obszarze drzwi tarasowych (dla wariantu z tzw. niskim progiem/progiem bezbarierowym), 6 – odwodnienie liniowe połaci, 7 – przelew awaryjny, 0 > 4 cm

 

Elastyczne szlamy, ze względu na ich skład, zwykle działają korozyj­nie na obróbki blacharskie. Problem z ich korozją jest znany, literatura techniczna i naukowa podają wie­le takich przykładów, dlatego zwykle stosuje się dodatkowe antykorozyjne zabezpieczenie tego typu blach. Jest to realizowane przez powleczenie ich reaktywną żywicą tworzącą ciągłą, szczelną powłokę (w praktyce blachę zarówno się wkleja na taką żywicę, jak i powleka się nią wierzch obróbki pod szlamem/płytką). To, przynajmniej teoretycznie, zabezpiecza przed koro­zją spowodowaną działaniem szlamu fragmenty znajdujące się pod płytką. Pozostaje jednak problem odporności korozyjnej pozostałej części obróbki. Producenci obróbek blacharskich w deklaracji właściwości użytkowych podają zazwyczaj odporność na ko­rozję poprzez symbole od C1 do C5 – ta kategoria korozyjności dotyczy jedynie atmosfery (odpowiednio od bardzo małej do bardzo dużej – PN­-EN ISO 12944-2:2001 Farby i lakie­ry – Ochrona przed korozją konstruk­cji stalowych za pomocą ochronnych systemów malarskich – Część 2: Klasyfikacja środowisk), nic nie mówi natomiast o odporności na inne agre­sywne czynniki/media. Oznacza to, że tego typu blachy nie nadają się do stosowania jako blachy okapowe tarasów. Na fot. 2 pokazano skutek oddziaływania szlamów na tradycyjną obróbkę blacharską (po ok. roku od wbudowania).

Projektując elementy konstrukcyjne, takie jak strop oraz płyta balkonowa/ tarasowa, należy uwzględnić w pro­jekcie zapas wysokości niezbędny do poprawnego wykonania wszystkich warstw. Ale to nie wszystko. Poda­ne w tab. 1 grubości warstw dotyczą jednak tylko warstw balkonu/tarasu przy okapie. W rzeczywistości próg drzwiowy musi być wyżej, niemieckie przepisy mówią o 15 cm, pozwalając na jego obniżenie do 5 cm, jeżeli za­gwarantowane jest odprowadzenie wody z obszaru bezpośrednio przy drzwiach za pomocą np. wpustu linio­wego (w praktyce wymusza to układ drenażowy). Uzasadnieniem tego wy­mogu jest konieczność zapewnienia całkowitej szczelności w tym obsza­rze. Zasadność wymogu potwierdza­ją także liczne przypadki zawilgoceń przyległych do drzwi balkonowych warstw podłogi w pomieszczeniu. Nie oznacza to, że niemożliwe jest wyko­nanie bezbarierowych przejść na bal­kony czy tarasy. Jest to technicznie jak najbardziej wykonalne, jednak wy­maga stosowania odpowiednio prze­myślanych rozwiązań. I trzeba dodać także poprawkę na spadek połaci.

 

Rys. 6 Koncepcja odwodnienia połaci tarasu z drenażowym odprowadzeniem wody z balustradą pełną (zabudowaną) – odwodnienie liniowe połaci, odprowadzenie wody przez wpust (rys. Gutjahr): 1 – ściana zewnętrzna budynku, 2 – balustrada pełna, 3 – drzwi tarasowe, 4 – wpust punktowy, 5 – odwodnienie liniowe w obszarze drzwi tarasowych (dla wariantu z tzw. niskim progiem/progiem bezbarierowym), 6 – kratka 40×40 cm nad (4), 7 – przelew awaryjny, 0 > 4 cm

 

Rys. 7 Umiejscowienie (poziomy) odwodnienia w stosunku do poziomu progu drzwiowego [6]

 

Na etapie analizy koncepcji uszczel­nienia należy także przeanalizować sposób odwodnienia połaci. Nie może on utrudniać wykonania hydroizolacji lub wręcz komplikować wyprofilowa­nie spadków. Kilka przykładów dla ty­powych sytuacji pokazano na rys. 2 (taras/balkon z okładziną ceramiczną), rys. 3 i 4 (balkon z balustradą zabu­dowaną), rys. 5 i 6 (taras z balustra­dą zabudowaną). W bardziej skompli­kowanych sytuacjach konieczna jest indywidualna analiza. Warto także pa­miętać, że wyprofilowanie spadków ma bezpośredni wpływ na grubość war­stwy spadkowej, co przy bezmyślnym „zaplanowaniu” odwodnienia może po­wodować problemy z zapasem wyso­kości czy wręcz „połamanie” połaci. Przekrój przelewu awaryjnego według wytycznych niemieckich nie powinien być mniejszy niż 12,5 cm2 (średnica 4 cm), z kolei zalecenia szwajcarskie wymagają przekroju 5 x 5 cm, a więc dwa razy większego. Przykładowo przelew o szerokości 10 cm i wyso­kości 5 cm jest w stanie odprowadzić 1,5 dm3/s wody opadowej, co odpo­wiada mniej więcej odwodnieniu 25 mpołaci tarasu [6].
Szczególnej uwagi wymaga odwod­nienie połaci z niskim progiem (maks. wysokość progu 2,5 cm). Zalecenia według [6] pokazano na rys. 7. Do­datkowo, jeżeli warstwą użytkową są drewniane deski kompozytowe (ruszt drewniany), szerokość szczelin między nimi powinna wynosić przynajmniej 8 mm, a ich udział w powierzchni warstwy użytko­wej nie powinien być mniejszy niż 5%. Rozwiązaniem może być tak­że odprowadzenie wody z kratki odwodnieniowej bezpośrednio do wpustu punktowego. Uwaga: od­pływ z wpustu znajdującego się pod rynną nie może być uwzględ­niany przy wyliczaniu niezbędne­go odwodnienia – woda z niego powinna być odprowadzana albo bezpośrednio do kanalizacji sani­tarnej, albo na zewnątrz budynku. Podane wyżej warianty wyko­nania hydroizolacji i warstwy użytkowej nie zależą od układu statycznego płyty. Elementem konstrukcyjnym balkonu jest pły­ta nośna, jednak może ona być wykonstruowana jako wsporni­kowa, oparta na belkach wspor­nikowych, oparta na przyległych ścianach – loggia, dostawiana – na niezależnej konstrukcji nośnej (słupy, ściany), niekiedy spotyka się układ płytowo-cięgnowy. Do tego dochodzi wariant z balu­stradą pełną oraz możliwość za­projektowania płyty o kształtach trapezu lub z łukowymi krawę­dziami.

Dla tarasów nie ma aż tak dużego zróżnicowania układu statyczne­go płyty, jednak liczba wariantów jest również spora: balustrada ażurowa (barierka), balustrada pełna, ściana docieplana syste­mem ETICS, ściana jednowar­stwowa, ściana trójwarstwowa (te warianty dotyczą także balko­nów) czy wreszcie taras przecho­dzący w balkon.

 

mgr inż. Maciej Rokiel

Polskie Stowarzyszenie Mykologów Budownictwa,

Atlas Sp. z o.o.

 

Literatura

1. AuBenbelage. Belagkonstruktionen mit Fliesen und Platten auBerhalb von Gebauden, ZDB VII.2005.

2. Richtlinie fur die Planung und Ausfuhrung von Abdichtung mit kunststoffmodifizierten Bitumendickbeschichtungen (KMB) – erdberuhrte Bauteile. Deutsche Bauchemie e.V 2010.

3. Richtlinie fur die Planung und Ausfuhrung von Abdichtung erdberuhrter Bauteile mit flexiblen Dichtungsschlammen. Deutsche Bauchemie e.V 2006.

4. Merkblatt Anund Abschlusse im Flachdach mit Flussigkunststoff (FLK). Gebaudehulle Schweiz, Verband Schweizer Gebaudehullen-Unternehmungen, Technische Kommission Flachdach, Uzwil, 2012.

5. Merkblatt 3D – Details bituminóser Flachdachsysteme. Gebaudehulle Schweiz, Verband Schweizer Gebaudehullen-Unternehmungen, Technische Kommission Flachdach, Uzwil, 2008.

6. Merkblatt Abdichtungsanschlusse an Tur und Fensterelementen. Gebaudehulle Schweiz, Verband Schweizer Gebaudehullen-Unternehmungen, Technische Kommis­sion Flachdach, Uzwil, 2011.

7. Wytyczne do projektowania i wy­konywania dachów z izolacją wodochronną – wytyczne dachów pła­skich, Dafa, 2011.

8. Rozporządzenie Ministra Infra­struktury z dnia 12 marca 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.).

9. PN-EN ISO 6946:2008 Kompo­nenty budowlane i elementy bu­dynku – Opór cieplny i współczyn­nik przenikania ciepła – Metoda obliczania.

10.  PN-EN ISO 12944-2:2001 Far­by i lakiery – Ochrona przed ko­rozją konstrukcji stalowych za pomocą ochronnych systemów malarskich – Część 2: Klasyfi­kacja środowisk.

11. PN-EN ISO 13788:2003 Cieplno-wilgotnościowe właściwości komponentów budowlanych i ele­mentów budynku – Temperatura powierzchni wewnętrznej dla uniknięcia krytycznej wilgotności powierzchni i kondensacji międzywarstwowej – Metody obli­czania.

12. Specyfikacje techniczne wykona­nia i odbioru robót budowlanych. Okładziny ceramiczne i hydroizolacje zespolone tarasów nad po­mieszczeniami ogrzewanymi, Pro­mocja, 2011.

13. Specyfikacje techniczne wykona­nia i odbioru robót budowlanych. Warstwy użytkowe – okładzi­ny i hydroizolacja tarasów nad pomieszczeniami ogrzewanymi z drenażowym odprowadzeniem wody, Promocja, 2011.

14. Warunki techniczne wykonania i odbioru robót budowlanych – część B: Roboty wykończeniowe, zeszyt 6: Montaż okien i drzwi balkonowych, ITB, 2006.

15. Dachbegrunungsrichtlinie. Richtlinien fur die Planung, Ausfuhrung und Pflege von Dachbegrunungen. Forschungsanstalt Landschaftsentwicklung Landschaftsbau e.V (FLL), I.2002.

16. M. Rokiel, ABC tarasów i balko­nów, Poradnik eksperta, Grupa MEDIUM, 2015.

17. M. Rokiel, Poradnik, Hydroizolacje w budownictwie. Wybrane zagad­nienia w praktyce, wyd. II, Dom Wydawniczy MEDIUM, 2009.

18. M. Rokiel, Tarasy i balkony. Projektowanie i warunki techniczne wykonania i odbioru robót, Dom Wydawniczy MEDIUM, 2011.

19. Materiały firm: Atlas, Izohan, Renoplast, Gutjahr, Dow.

Źródło: http://www.inzynierbudownictwa.pl/technika,materialy_i_technologie,artykul,odprowadzanie_wody_z_tarasu_i_balkonu_-_cz__ii,9031

Dodaj komentarz